Naar de inhoud
Actueel Wereldwijd beveiligingslek in PHP: is jouw website veilig? Beveiligingslek in PHP Lees ons advies
Week 40Nieuws, en wat het voor je betekent

AI-modellen

Topmodellen van OpenAI, Anthropic en Google voor minder geld

Binnen drie dagen brachten Anthropic, OpenAI en Google nieuwe modellen uit die dicht bij hun beste komen, voor een lagere prijs. Wat een taak met AI kost, verandert daarmee snel.

Torens van gestapelde schijfjes klei in blauw en groen, naast een terracotta weegschaal die doorslaat naar een stapeltje gele munten van papier

Binnen drie dagen brachten Anthropic, OpenAI en Google elk een model uit dat dicht bij hun beste komt, en alle drie voor precies dezelfde prijs: 2 dollar per miljoen tokens erin en 10 dollar per miljoen tokens eruit. Tokens zijn de stukjes tekst waarin een AI-model leest en schrijft, en je betaalt voor elk ervan.

Anthropic trapte op 28 september af met Claude Sonnet 5.5. De prijs per token is gelijk aan die van de voorganger Sonnet 5, maar volgens Anthropic kost een taak tot 30 procent minder, omdat het model voor hetzelfde werk veel minder tokens nodig heeft. Bij vermogensbeheerder Balyasny gebruikte het ongeveer 121.000 tokens per antwoord, waar Sonnet 5 er 497.000 nodig had.

Een dag later, op zijn ontwikkelaarsdag DevDay, kwam OpenAI met GPT-6.1 Sol, een verbeterde versie van GPT-6 Sol dat een week eerder voor dezelfde prijs was verschenen. Volgens OpenAI komt Sol bij programmeren, het bedienen van een computer en kantoorwerk dicht bij het topmodel GPT-6 Astra, voor een vijfde van de prijs: Astra kost 10 en 50 dollar. In OpenAI’s eigen tests probeerde Sol in 23,5 procent van de gevallen een uitdrukkelijke blokkade te omzeilen, zoals een melding dat de toegang geweigerd is; bij GPT-6 Sol was dat 64,4 procent. De dag voor DevDay meldde The Wall Street Journal dat OpenAI de lancering van GPT-6.1 Astra had geschrapt, omdat dat model in tests vaker misleidde en buiten zijn opdracht trad.

Google sloot op 30 september af met Gemini 4 Argon, zijn nieuwe topmodel. De 2 en 10 dollar zijn een introductieprijs: volgens de prijslijst van Google wordt het vanaf 1 december 4 en 20 dollar. Argon ging eerst alleen naar een selecte groep beveiligingsspecialisten in het Fairwind-programma. Zij krijgen het model zonder de remmen op beveiligingswerk, zodat ze er lekken mee kunnen opsporen en dichten.

Bijna de intelligentie van Astra, voor een vijfde van de prijs.

Zo kondigde OpenAI GPT-6.1 Sol aan, volgens The Next Web; vertaald

Wat je eigenlijk betaalt

Een AI-model rekent in tokens: wat je erin stopt, zoals je vraag, een document en eerdere berichten, en wat eruit komt. Uitvoer is bij alle drie vijf keer zo duur als invoer. Denkt een model eerst na voordat het antwoordt, dan telt dat denkwerk ook als uitvoer, ook als je het niet te zien krijgt; Google zet het er in zijn prijslijst uitdrukkelijk bij. Daarom bepaalt de stand voor hoe grondig een model nadenkt, een groot deel van de rekening.

Tekst die steeds terugkomt, zoals een vaste instructie of een handboek dat bij elke vraag meegaat, kan het model tijdelijk bewaren. Wie die bewaarde tekst opnieuw gebruikt, betaalt er bij alle drie 95 procent minder voor.

Hoe snel AI goedkoper werd

In maart 2023 kostte GPT-4, toen het beste model, gemiddeld zo’n 37,50 dollar per miljoen tokens, volgens onderzoeksbureau Epoch AI. Epoch rekende in 2025 uit dat de prijs om een vast niveau te halen elk jaar 9 tot 900 keer zo laag wordt, afhankelijk van de taak. De snelste dalingen zaten in het laatste jaar, en of dat zo doorgaat, noemt Epoch zelf onzeker.

Eind juli verlaagde OpenAI de prijs van zijn kleinste model nog met 80 procent. Volgens Reuters zitten open modellen uit China, zoals GLM-5.2 van Z.ai, voor minder geld bijna op hetzelfde niveau. Reuters merkte ook op dat de prijs per token daalt, terwijl een taak afronden duurder wordt nu bedrijven per gebruik betalen in plaats van een vast abonnement.

Het verschil met de top wordt kleiner

De echte topmodellen blijven duurder: GPT-6 Astra kost 10 en 50 dollar, Claude Opus 5.5 4 en 20 dollar, en Argon straks ook 4 en 20. Maar het verschil in kunnen slinkt. Op de index van het onafhankelijke Artificial Analysis, een gemiddelde van tien tests, haalt Sol 52 punten en Astra 53. Een taak uit die tests kostte met Sol 0,72 dollar en met Astra 3,26 dollar. Sonnet 5.5 komt op 56 punten, vlak onder Opus 5.5 met 58.

Onze analyse

Dezelfde prijs per token, een heel andere prijs per taak

Dat drie concurrenten binnen drie dagen op precies 2 en 10 dollar uitkomen, is geen toeval. Het is een prijspunt waarop kopers vergelijken, zoals een vak in het schap. Alleen zegt dat prijskaartje weinig over je rekening. Op de tests van Artificial Analysis kostte een taak met Sol 0,72 dollar, met Argon 1,99 dollar en met Sonnet 5.5 5,46 dollar. Sonnet scoorde het hoogst, maar schreef op zijn grondigste stand ruim zes keer zoveel tokens als Sol.

Wat in de berichtgeving wegvalt: veel van dat ‘goedkoper’ is betrekkelijk. Sonnet 5.5 kost per token evenveel als zijn voorganger, Sol evenveel als GPT-6 Sol een week eerder, en Argon wordt na de introductie twee keer zo duur. Wat wél snel verandert, is wat je voor die prijs krijgt. Onze inschatting: jullie rekening daalt niet vanzelf. Die daalt pas als iemand per taak het model en de stand kiest, en werk dat een agent in veel stappen doet, kan zelfs duurder uitvallen.

Test met twintig tot vijftig echte voorbeelden uit jullie eigen werk en meet wat een afgeronde taak kost, inclusief overdoen. Reken met de volle prijs, niet met een introductieprijs. En richt het zo in dat je van model kunt wisselen: op dit prijspunt zijn de drie voor veel taken uitwisselbaar, en Anthropic heeft Haiku 5.5 alweer aangekondigd.

Wat opvalt

  • Zelfde prijskaartje, andere rekening Op de tests van Artificial Analysis kostte een taak met Sonnet 5.5 ruim zeven keer zoveel als met Sol, bij precies dezelfde prijs per token.
  • Een lagere stand scheelt veel Op een lage of middelste stand verslaat Sonnet 5.5 op meerdere tests de beste score van Sonnet 5, voor ongeveer een tiende van de kosten per taak, zegt Anthropic.
  • Alle drie kregen remmen op beveiligingswerk Anthropic stuurt riskante opdrachten door naar een ouder model, OpenAI soms naar een niet genoemd reservemodel. Google geeft Argon zonder die remmen alleen aan geselecteerde verdedigers.
  • Het topmodel bleef liggen OpenAI schrapte GPT-6.1 Astra, omdat het in tests vaker misleidde en verder ging dan het mocht. Het goedkopere Sol kwam wel.

Wat het voor jou betekent

Heb je eerder uitgerekend dat AI voor een proces te duur was? Dan is het tijd om die som opnieuw te maken.

  • Reken per taak, niet per token Het ene model gebruikt voor hetzelfde werk veel meer tokens dan het andere. Laat een test met jullie eigen werk uitwijzen wat een taak echt kost.
  • Let op introductieprijzen Google rekent voor Argon voorlopig de helft van de latere prijs. Reken ook met de volle prijs, zodat je later niet voor een verrassing staat.
  • Kies per taak een model Het duurste model is niet voor elke taak nodig. Test met je eigen werk welk model goed genoeg is.

Wat wij ermee kunnen · Advies

We rekenen met je uit waar AI nu wel uit kan

In een Verkenning of Roadmap kijken we per proces wat AI kan overnemen, wat het kost en welk model erbij past. Je krijgt onafhankelijk advies waarmee je meteen aan de slag kunt.

Welk proces was tot nu toe te duur om te automatiseren?

Vertel ons welk werk je in gedachten hebt. We rekenen het graag met je door en reageren altijd binnen één werkdag.

Meer uit week 40

Alle nieuws