Naar de inhoud
Week 45Nieuws, en wat het voor je betekent

Software

Een deel van Canada verzet de klok niet meer, en software struikelt over het uur

Sinds 1 november verzetten British Columbia, Alberta en Manitoba hun klok niet meer. Agenda’s liepen een uur mis, en in Estland hackte iemand de navigatie van zijn auto om de klok een uur terug te zetten.

Op zondag 1 november bleven de klokken in British Columbia, Alberta en Manitoba gewoon staan. Voor de mensen daar was dat een kleine verandering, voor software bleek het een flinke klus.

British Columbia maakte het op 2 maart bekend: de klok ging op 8 maart nog één keer vooruit en daarna niet meer terug. Premier David Eby wilde niet langer wachten op de Amerikaanse buurstaten. Alberta en de Northwest Territories volgden, en half september kondigde Manitoba aan dat het ook op zomertijd blijft; premier Wab Kinew tekende het besluit op 25 september. Voortaan staat British Columbia het hele jaar op UTC−7, Alberta op UTC−6 en Manitoba op UTC−5.

Microsoft zette op 26 oktober op een rij wat dat voor zijn producten betekent; Windows had de nieuwe regels al met een update gekregen. Afspraken die al in Outlook stonden, schuiven niet vanzelf mee, dus vergaderingen na 1 november konden een uur verkeerd staan. Bij een terugkerende reeks gaan eerder verplaatste afspraken verloren als je de tijdzone wijzigt; aan een oplossing wordt nog gewerkt. Tot de nieuwe tijdzones overal werken, raadt Microsoft voor onder meer Power Automate en Fabric een plek aan die het hele jaar dezelfde tijd heeft: Saskatchewan voor Alberta, Arizona voor British Columbia en Bogotá voor Manitoba. Volgens The Register schreef een systeembeheerder zo’n 900 regels PowerShell om de agenda’s van zijn gebruikers recht te zetten.

Dezelfde week worstelde Rasmus Moorats in Estland met de klok van zijn Renault Latitude uit 2014. Na de overgang naar wintertijd op 25 oktober liep die een uur voor, en in de menu’s zat geen knop om de tijd te verzetten. Die instelling bleek op de SD-kaart met navigatiekaarten te staan, die hem met verzending zo’n 60 euro zou kosten. Moorats, die in de beveiliging werkt, haalde de software van het op TomTom gebaseerde systeem uit elkaar en vond een weg naar volledige toegang. Toen veranderde hij één getal: het verschil met de gps-tijd ging van 180 naar 120 minuten. Zijn verslag kreeg op Hacker News 949 punten.

Ik wil gewoon die verdraaide tijd veranderen.

Rasmus Moorats op zijn blog van 2 november 2026; vertaald

Hoe software weet hoe laat het ergens is

Computers rekenen in UTC, de wereldtijd. De plaatselijke tijd is een regel daarbovenop: hoeveel uur verschil, en wanneer de zomertijd begint en eindigt. Die regels voor de hele wereld staan in de tz-database, die vrijwilligers via een openbare mailinglijst bijhouden en IANA publiceert. Via updates van besturingssystemen en programma’s komen ze op servers, telefoons en agendaservers terecht; oudere apparaten krijgen ze vaak nooit.

Daarom vragen de beheerders overheden om een wijziging minstens een jaar van tevoren vast te leggen. De versie voor Manitoba kwam op 29 september uit, met de opmerking dat de aanloop kort was. In de database heet de tijd van Manitoba voortaan ‘EST’, Eastern Standard Time: de wintertijd van New York.

Waarom terugkerende afspraken breken

Een losse afspraak kan een agenda opslaan als één moment in wereldtijd. Bij een terugkerende afspraak gaat dat niet: ‘elke dinsdag om 10.00 uur in Winnipeg’ moet ook na een klokwissel om 10.00 uur blijven staan. Daarom bewaart een agenda zo’n reeks met de tijdzone en haar regels. Veranderen die regels, dan moet de software elke toekomstige afspraak opnieuw uitrekenen, ook de uitzonderingen, zoals die ene keer dat het overleg naar woensdag ging. Precies daar zit het werk.

Tot de nieuwe zones overal werken, is de snelste uitweg een plek die het hele jaar hetzelfde verschil met wereldtijd heeft. Saskatchewan verzet de klok al sinds 1966 niet meer, en Bogotá staat het hele jaar op UTC−5.

Het gebeurt vaker op het laatste moment

Mexico schafte de zomertijd in 2022 af: de senaat stemde op 26 oktober, en de laatste klokwissel was vier dagen later. Ook Europa wilde ervan af. Het Europees Parlement stemde in 2019 met 410 tegen 192 stemmen voor het afschaffen van de klokwissel, maar de lidstaten zijn het nooit eens geworden over de vraag of de zomer- of de wintertijd moet blijven. Dus ging de klok op 25 oktober weer een uur terug. Die wissel kost de meeste software geen moeite, want de regel ligt al jaren vast. Een navigatiesysteem uit 2014 is een ander verhaal.

Onze analyse

Tijd is geen getal maar een regel, en regels veranderen

Een klok die een uur niet terug hoeft, klinkt als minder werk. Maar tussen een besluit in Winnipeg en de agenda van een medewerker zit een hele keten: de overheid, de vrijwilligers van de tz-database, de makers van besturingssystemen en programma’s, de systeembeheerders en ten slotte de apparaten zelf. Elke schakel moet testen en uitrollen. Met zes weken aanloop loopt die keten vanzelf achter, wie er ook in zit. Dat Manitobanen tijdelijk ‘in Bogotá’ werken, is daar het zichtbare gevolg van.

De Renault laat de andere kant zien. Dat systeem kent geen tijdzones, alleen een vast verschil in minuten met de tijd van de gps. Zo’n vast verschil is eenvoudig te bouwen, maar dan vraagt elke wijziging handwerk. Onze inschatting: de komende jaren komen er meer van zulke wijzigingen, vaak met een korte aanloop. Quebec wil ook stoppen met de klok verzetten, en Europa blijft erover praten.

De les voor wie software laat bouwen: sla een moment op in wereldtijd, en een terugkerende afspraak met de naam van haar tijdzone, nooit met een vast aantal uren verschil. En zorg dat servers, apps en apparaten tijdzone-updates blijven krijgen. Dan is een nieuwe regel gewoon een update.

Wat opvalt

  • De keten kreeg zes weken De beheerders van de tz-database vragen minstens een jaar aanloop. Tussen de aankondiging van Manitoba en 1 november zaten er zo’n zes weken.
  • Manitoba zit tijdelijk in Bogotá Voor Power Automate en Fabric adviseerde Microsoft Manitobanen de tijdzone van Bogotá, Lima en Quito, die het hele jaar op UTC−5 staat.
  • 900 regels voor één uur Een systeembeheerder schreef volgens The Register zo’n 900 regels PowerShell om de agenda’s van zijn gebruikers recht te zetten.
  • De klok zat achter de kaartbeveiliging In de Renault stond de klokinstelling op de SD-kaart met navigatiekaarten. Een zelfgemaakte kaart werkte niet, omdat het systeem elke kaart controleert; volgens Moorats om illegale kopieën tegen te gaan.

Wat het voor jou betekent

De tijd op een plek is een afspraak die een overheid kan veranderen. Software die daarop gebouwd is, past zich aan met een update.

  • Kijk eerst naar terugkerende afspraken Reeksen die over de datum van een wijziging heen lopen, schuiven het makkelijkst een uur op. Laat je collega’s die nalopen als een land waar jullie zaken doen de regels verandert.
  • Houd tijdzonegegevens bij Servers, apps en apparaten krijgen nieuwe regels via updates. Een apparaat dat geen updates meer krijgt, loopt na de volgende wijziging een uur verkeerd.
  • Werk je over grenzen, volg dan het nieuws Een land kan zijn klok met een paar weken aanloop veranderen. Mexico deed het met vier dagen.

Wat wij ermee kunnen · Ontwikkeling

We bouwen software die met tijdzones rekent

In maatwerk dat met tijd werkt, zoals planning in een ERP of afspraken in een app, slaan we momenten op in wereldtijd en reeksen met hun tijdzone, en gebruiken we de tz-database die het besturingssysteem bijhoudt. Verandert een land zijn klok, dan is dat een update en geen verbouwing.

Werken jullie met afspraken in andere tijdzones, en wat gebeurt er als de regels veranderen?

Vertel ons waar jullie software met tijd werkt. We denken met je mee en reageren altijd binnen één werkdag.

Meer uit week 45

Alle nieuws

Zoek in onze diensten, het nieuws en de rest van de site.